Lees hier ons Privacy Statement en Cookie Statement
donderdag 21 juni

Hoofdartikelwoensdag, 27 december 2017

2017 liet zien hoe sterk de democratie is
Het zou een politiek bijzonder jaar worden, 2017. Na het Britse ‘ja’ voor de brexit in een referendum en de verkiezing van Donald Trump als president van de Verenigde Staten in 2016 zou in 2017 het Europese vasteland vallen voor het populisme. Politieke voorspellers, en de populisten zelf, zagen Frankrijk, Nederland, Duitsland al als dominosteentjes vallen.
Geert Wilders zelf voorspelde zelfs een revolte als hij de grootste zou worden en toch niet zou mogen meeregeren. Geen van beide gebeurde. Wilders’ partij de PVV werd weliswaar de tweede partij van Nederland, maar dat was veel minder dan waar hij op had gehoopt. Toen VVD en CDA in de formatie niet eens met Wilders wilden spreken, kwam er geen revolte - en Wilders heeft ook geen poging ondernomen om er een te initiëren.
Er volgde in Den Haag een maandenlange formatie met als besluit dat er niet veel veranderde. De huidige coalitie van VVD, CDA, D66 en ChristenUnie verlegt wel enige bakens, maar breekt niet met het beleid van het vorige kabinet.
Ook in Frankrijk won het Front National niet. De nieuwe president werd Emmanuel Macron, een links-liberale econoom die in no time een nieuwe partij uit de grond stampte. In Duitsland kreeg bondskanselier Angela Merkel wel een verlies voor haar kiezen, en het rechts-populistische AfD kwam in de Bondsdag. Maar dit veranderde niets in Berlijn: Merkel blijft straks bondskanselier en de AfD gaat niet regeren.
De les van 2017 is dat de westerse democratische rechtsstaat wel tegen een stootje kan. Er is onder een bepaalde groep in de samenleving wel onvrede, maar die onvrede moet ook niet overdreven worden. Het Sociaal en Cultureel Planbureau concludeerde onlangs zelfs dat de Nederlander anno 2017 een stuk tevredener is dan in 1992.
Rechts-populistische partijen blijken wel een aardige aanhang te krijgen, maar geen macht. En zelfs als dat wel lukt, zoals in de VS, is dat niet het einde van het land. Het presidentschap van Trump is na een jaar wel te omschrijven als onbehouwen maar niet als destructief. Als iets niet mag, dan fluit de rechter Trump terug. De checks and balances in de Amerikaanse rechtsstaat hebben het afgelopen jaar laten zien uitstekend te werken.
Nee, het is niet de democratie die dit jaar grote averij opliep. Wel de traditionele machtsverdeling. De christendemocratische en sociaaldemocratische partijen, die de West-Europese politiek na 1945 jarenlang domineerden, kregen dit jaar grote klappen. De sociaaldemocratie in Frankrijk en Nederland werd zelfs vrijwel weggevaagd.
Dat de oude volkspartijen vervagen betekent niet dat de democratie op omvallen staat. Het zal er alleen anders uitzien. Dat hoeft niet eens heel erg te zijn. Het laat zelfs zien dat de democratie zich aanpast aan de tijd. HvdL

Reageer op dit artikel | Aantal reacties 0


Reacties:

hoofdartikel
Familieberichten
Advertenties