Lees hier ons Privacy Statement en Cookie Statement
maandag 18 juni

Geloof & Kerkvrijdag, 16 april 2010

Interieur hervormde kerk Sint Nicolaasga weer in oorspronkelijke stijl
Kerk toont historische rijkdom

Sint Nicolaasga - Na jarenlange restauratie is het interieur van de hervormde kerk van Sint Nicolaasga weer teruggebracht naar het origineel. Mét nieuwe, frisse kleuren. Grootste verrassing tijdens de restauratie: de ontdekking van historische schilderingen.

Door Hanneke Goudappel.
Vrijdagmiddag viert de kerkenraad samen met genodigden dat de kerk helemaal gereed is. Het interieur van de kerk uit 1721 kan er weer jaren tegen. De hervormde gemeente maakt deel uit van de Protestantse Gemeente in wording Op ’e Noed, samen met de gereformeerde kerk te Idskenhuizen en de Hervormde Gemeente Tjerkgaast ca.
Voorheen stond er op de plek van de huidige kerk in St. Nicolaasga ook al een kerk, genoemd naar de heilige Nicolaas. In de zestiende eeuw ging deze over in hervormde handen. Toen de kerk begin 1700 in zeer bouwvallige staat verkeerde, besloot men de oude af te breken en een nieuwe te bouwen. 5 juni 1721 is de eerste steen gelegd. Pas in 1722 werd het binnenwerk aanbesteed. Sinds 1865 kent de kerk haar galerij; dat leverde zeventig extra zitplaatsen op.
De huidige interieurrestauratie heeft alles te maken met een grote restauratie die in 1970 plaatsvond. Aanleiding destijds was een brand in de kerk begin dat jaar. ,,Toen op een zaterdagavond de grote potkachel flink werd opgestookt om de kerk te verwarmen voor zondag, raakte de kachel oververhit”, weet Jan Kuijper van de restauratiecommissie. De brandweer was er op tijd bij, zodat de schade beperkt bleef tot het dak. ,,Daarnaast was het natuurlijk een grote rommel in de kerk. Men besloot de kerk te restaureren.” Gaskachels vervingen de grote potkachel. Het oude doophek verdween, er werden nieuwe banken geplaatst die gemakkelijker zaten en er werd vloerbedekking gelegd.
,,De grootste veranderingen waardoor de kerk zijn oorspronkelijke look verloor, waren het zachtboard dat tegen het plafond werd geplaatst en de schrootjesplaten die aan de muur werden bevestigd”, vertelt Kuijper. ,,En bij de radiatoren kwam metselwerk van geel kalksteen. Dat was natuurlijk totaal verschillend ten opzichte van de oorspronkelijke inrichting van de kerk. Bovendien werd door al deze materialen de akoestiek in de kerk als ‘dood’ beschreven. ,,Voor (s)preken is de ruimte prima, maar voor muziek is het materiaal dat is gebruikt fataal.”

Kloostermoppen

Nadat in de jaren tachtig de buitenkant van de kerk was gerenoveerd, werd in de jaren negentig het plan opgevat de binnenkant van de kerk te restaureren en terug te brengen in oude glorie. ,,In 1997 is een restauratiecommissie gevormd die begon met te bezien welke mogelijkheden er lagen voor de restauratie van het interieur. Onder begeleiding van de Stichting Behoud Kerkelijke Gebouwen en in overleg met de architect Jelle de Jong uit Lemmer is een plan opgesteld.”
Dertien jaar verder is er veel gebeurd. ,,In het jaar 2000 is er een toegangspad van klinkers gemaakt; het grind dat er lag, was moeilijk voor rolstoelgebruikers”, vertelt Kuijper. ,,Daarbij stuitten we op een middeleeuwse muur van kloostermoppen. Dat was onze eerste verrassing.”
De tweede volgde bij het weghalen van het zachtboard en de schrootjes. ,,We ontdekten allerlei oude zaken. Bijvoorbeeld de oorspronkelijke vorm van de lambrisering achter de preekstoel.”
De grootste verrassing waren de historische schilderingen op de peiwand, de houten wand tussen de entree en de kerkruimte. ,,De schilderingen in Lodewijk XVI-stijl tonen vooral bloemen en guirlandes. De kwaliteit ervan was niet zo goed. Daarom hebben we besloten om maar enkele delen ervan te restaureren.”
Daarvoor moest extra geld worden ingezameld, naast de ongeveer 200.000 euro die al voor de rest van de restauratie was begroot. Er is nog een kleine 40.000 euro bijgekomen, schat Kuijper. Ongeveer de helft van de totale kosten is bijeen gebracht door de kerk. ,,Naast een bedrag van de kerkvoogdij hebben vele vrijwilligers zich ingezet voor allerlei acties, zoals rommelmarkten, concerten en fietstochten. De andere helft komt van tientallen fondsen.”
De kerkgemeeenschap viste net naast het net voor Rijkssubsidie. ,,Toen we begin 2000 hoog op de prioriteitenlijst stonden van Monumentenzorg, werd de toenmalige regeling beëindigd. We wilden niet nog meer tijd kwijtraken door op de nieuwe regeling te wachten. In 2006 hadden we genoeg geld en is het aanbesteed aan bouwbedrijf Sytse Douwe van der Vegt uit Weidum.”
In 2004 was alvast de hal opgeknapt, de trap naar de galerij verplaatst en een toiletvoorziening geplaatst. Vervolgens is de kerk zelf fors onder handen genomen. De vloerbedekking is verwijderd en onder de banken is een houten vloer gelegd, terwijl in het liturgisch centrum en het middenpad tegels zijn gelegd. ,,Onder de banken is vloerverwarming gekomen en er is een nooddeur aangebracht voor de veiligheid. Ook is er een mooie houten lambrisering aangebracht. Het brandgat is dichtgemaakt met nieuwe planken en het plafond heeft zijn oude uitstraling weer terug. Ten slotte is de hele kerk geschilderd in een nieuwe kleurstelling. De banken waren gelakt maar ze hebben nu een grijs-blauwe tint gekregen, en de lambrisering een wat donkerdere tint. De avondmaalstafel is zwart gelakt. Dat leek ons vooraf wat apart, maar ook dit is heel mooi geworden.”

150 zitplaatsen

De kerk heeft een Van Dam-orgel dat uit 1900 stamt. Op een gemiddelde zondag zijn de 150 zitplaatsen in de kerk bijna voor de helft bezet. ,,De kerk zit ook wel eens helemaal vol”, zegt Kuijper. De Protestantse Gemeente (in wording) Op ’e Noed telt naast de kerk in Sint Nicolaasga, een kerk in Tjerkgaast en een in Idskenhuizen. ,,Meestal is er op zondag in twee van de kerken een kerkdienst, en soms nog een avonddienst in de derde kerk.” De kerken moeten ondanks de aanstaande fusie wel gebruikt blijven worden, vindt Kuijper. ,,Je knapt ze niet op voor leegstand.”
De kerk in Sint Nicolaasga wordt breder gebruikt dan alleen voor kerkdiensten. ,,Tijdens Tsjerkepaad is hij geopend op zaterdagmiddag. Af en toe wordt er een concert in de kerk gegeven en een enkele keer is er een tentoonstelling.”

Reageer op dit artikel | Aantal reacties 0


Reacties:

Geloof & Kerk
Familieberichten
Advertenties