Heldoorn neemt na ongeveer twintig jaar afscheid van de Friese politiek. Hij begon zijn loopbaan als PvdA-Statenlid (1987), werd vrij snel fractievoorzitter en later gedeputeerde. Het liep zoals het liep, niets gepland, niets uitgestippeld. Want daar houdt hij niet van. Praat hem niet van ambities, in de zin van ,,dat wol ik oer safolle jier dwaan, en at ik sa en sa âld bin, wol ik dęr en dęr stean’’. Dat heeft toch geen zin. Dat heeft hij in zijn Statenperiode wel geleerd, toen de PvdA-gedeputeerde Klaas Dankert burgemeester van het Bildt werd. ,,Geke Faber, doe de fraksjefoarsitter, tocht dat se Dankert wol opfolgje soe, se wie der hielendal klear foar. Mar de fraksje keas foar Frans Steijvers. Doe is Geke opstapt, en waard ik űnferwachts fraksjefoarsitter. Dat hat in goeie lear west. Je kinne saken noait planne.” Na vijftien jaar provinciale politiek, vond Heldoorn het tijd voor iets anders. Tijd voor Opsterland.

Dat hij nu ruim vijf jaar - ,,en trije moanne” - later stopt in Opsterland heeft niets met de gemeente te maken. ,,Perfoarst net.’’ Waarmee dan wel? ,,Ach, je begjinne wat nei te tinken. Ik bin fyftich, je sjogge wol ris wat om je hinne. Doe kaam Assen foarby. Dat it sa hurd raak węze soe, dat hie ik net tocht.’’

Hij had het thuis met zijn vriendin Anja van tevoren goed doorgesproken. Zal ik solliciteren, willen we überhaupt weg uit Tijnje in het bijzonder en Fryslân in het algemeen? ,,Wy wenje aardich yn de Tynje. Anja is hiel aktyf yn de mienskip, foar it Fryske amateurtoniel. At sy sein hie ‘ik wol bliuwe’, dan hie ik net iens op Assen dien.” Want als je ergens voor gaat, moet je er ook helemaal voor gaan, vindt Heldoorn. Niet van dat halfbakken gedoe. Wel burgemeester zijn van een plaats, maar er niet (willen) wonen. ,,Dęr ha ik in hekel oan. Dat is ek net goed foar de ynwenners. Wat foar sinjaal jouwe je dęrmei ôf?’’ Meteen toen hij hoorde dat hij officieel was aangenomen in Assen, plantte hij een ‘te koop-bordje’ in zijn tuin.

Toen hij in Opsterland begon, was hij ‘gewaarschuwd’ door zijn voorganger Wim Cornelis, die zich met gezwinde spoed uit de voeten maakte. Het niveau van de lokale fracties, zoals Opsterlands Belang en FNP, was allerbelabberdst, aldus Cornelis. Heldoorn weigert een waardeoordeel uit te spreken. ,,Riedsleden binne keazen troch it folk. Dan is it net oan my om negatyf te węzen. Ambtners kleie ek wol ris tsjin my oer it nivo fan bepaalde riedsleden. Dan ha se krityk omdat se de stikken net lęzen ha of sa. Tsja, ik ha in neutrale rol. Ik kin besykje guon wat by te stjoeren, mar dęr hâldt it mei op. De kwaliteit fan de ried is de noarm.’’

Maar hebben die klagende ambtenaren niet een punt? Och, je kunt het ook omdraaien, zegt Heldoorn. ,,At riedsleden de stikken net lęzen ha, kin dat ek in oare reden ha. Bygelyks om’t de ambtners se net goed opsteld ha. Je moatte noait te folle tiid stekke yn definsje en argewaasjes, want dat is tiid dy’t je nedich binne om sinjalen op te pikken.’’

Eigenlijk heeft hij alleen maar met plezier in Opsterland gewerkt. De grootste plattelandsgemeente van Fryslân, met zo’n dertigduizend inwoners. Ingeklemd tussen de reuzen Smallingerland en Heerenveen. Een benarde positie? Integendeel, hij heeft er alleen maar voordelen van ondervonden. ,,Opsterlân makket mei Smellingerlân, it Hearrenfean, Snits en Skarsterlân diel út fan de A7-zone. Dęrtroch koe der fan alles yn Opsterlân, wat oars noait kinnen hie. Bygelyks op it gebiet fan wenjen en wurkjen yn De Gerdyk.”

Verder is het vooral een kwestie van: kun je een beetje met elkaar opschieten. Toen Pieter van der Zaag de scepter nog zwaaide in Smallingerland, was de onderlinge liefde behoorlijk koeltjes. ,,Ik trof it persoanlik net sa mei him. Ik kaam fansels by syn aartsfijân wei, de provinsje. It hat net in aardige tiid west, hiel negatyf. Ja, nei de bűtewrâld setten wy laitsjende gesichten op, mar der broeide fan alles. Dat is no hiel oars.”

Bang voor de reuzen Smallingerland en Heerenveen is Heldoorn nooit geweest. ‘Ingelijfd’ worden? Pfff, daar heeft hij werkelijk geen nacht van wakker gelegen. Hij heeft dan ook hartelijk gelachen om het ,,stomme’’ kaartje van Fryslân dat gedeputeerde Ploeg bij zijn afscheid had getekend. Met nog maar elf gemeenten. En ja hoor: Opsterland was samengevoegd met de ‘usual suspect’ Smallingerland. Nooit een keer, stelt Heldoorn. ,,Dat is te folle in ‘stadsgemeente’. Dat past net.’’

Überhaupt zit Opsterland niet op een herindeling te wachten. Dertigduizend inwoners is een goede maat, vindt Heldoorn. Ja kijk, als de vijf Zuidwest-gemeenten hun plannen tot samengaan doorzetten, en de vier in de Noordoosthoek de krachten bundelen, dan wordt het een ander verhaal en moet Opsterland zich misschien herbezinnen. ,,Dan krije je yn dy hoeken wol hiel grutte klonten.’’ Maar kijk dan vooral naar Oost- en Weststellingwerf en (een stuk van) Boarnsterhim, adviseert Heldoorn. ,,Dy gemeenten en Opsterlân lykje in protte op elkoar.’’ Maar ach, wat bazelt hij eigenlijk. Hij moet zich er niet mee bemoeien, vindt hij. Omdat hij weg gaat, en omdat de gemeenteraden er zelf mee moeten komen. Niet de burgemeesters, niet de gedeputeerden en niet de Nijpels van deze wereld.

Wat voor burgemeester hij is? Iemand die graag onder de mensen is, denkt hij. En soms doet hij dat op een ludieke manier. Zoals die keer dat hij met jonge asielzoekers hiphopte, of in zijn zwembroek een zwemspeelplaats opende, of verkleed als Durk Snoad de Opsterlanders informeerde over het ‘minder-regeltjes-beleid’. Vast, sommigen van zijn collega-bestuurders zullen hun wenkbrauwen fronsend hebben opgehaald. ,,Je moatte je as bestjoerder ferhiere. Ik bin dy skamte foarby.”

Een schaamte die hij nooit echt heeft gekend, overigens. Als gedeputeerde hield hij zich met de meest belangrijke zaken bezig, op agrarisch gebied, de ecologische hoofdstructuur, noem maar op. Zélden werd hij hierover aangesproken op de straat. Maar toen hij eens met zijn Montignac-dieet op Omrop Fryslân was geweest, werd hij een jaar lang op straat aangesproken. ,,Oh, binne je al wer wat kilo’s kwyt? Dat soart reaksjes. Dát űnthâlde de minsken.”

Dé vraag die hem de afgelopen weken vaker dan welke vraag dan ook is gesteld: had u niet liever Dales willen opvolgen in Leeuwarden, in plaats van naar Assen te vertrekken? Inmiddels heeft Heldoorn al drie argumenten gevonden om die vraag negatief te beantwoorden. ,,A: ‘profeten worden niet geëerd in eigen land.’ Ljouwert siket in westerling. B: ik wurd no neamd yn de wittenskip dat ik boargemaster fan Assen wurd. At ik gewoan yn Opsterlân bleaun wie, wie myn namme net iens fallen. En C: foar myn eigen űntwikkeling is it goed dat ik Fryslân út gean. Ik bin in âld wiif, yn de plezierige sin fan it wurd. Ik sla al sa lang yn dizze provinsje om. Ik wit it allegear wol in kear.’’

Over Dales gesproken: een leuke collega, vindt Heldoorn, maar missen zal hij hem niet. ,,Dales hâldt der krekt as ik fan elkoar wat yn de bek te hingjen, as je mar mei arguminten komme. Dat wurdearje ik yn him.’’ Maar hij kan zo denigrerend praten over de manier waarop Friezen met hun ambities omgaan en dat stoort Heldoorn. ,,Fansels, ik fyn ek dat âlders har bern stimulearje moatte in sa heech mooglike oplieding te folgjen. Je moatte der űthelje wat der yn sit. Mar ik fyn net dat Friezen dat net dogge, Dales wol. Dat is jammer.’’ Heldoorn noemt Dales een representant van een stroming bestuurders waarmee hij persoonlijk niets heeft. Dat Dales na pas drie jaar al weggaat, ziet hij niet als een aderlating voor Fryslân. Want wat heeft hij nu betekent? ,,Hy hat yn dy tiid de minsken net ferskrikkelik wekker skodde of sa.”

Goed, na zo’n twintig jaar weg uit Fryslân. Heldoorn laat zijn geliefde provincie met een gerust hart ‘achter’. Met Opsterland komt het wel goed, en zijn opvolger in de Provinciale Staten, Anita Andriesen, doet het als een speer. ,,Ik bin eltse dei grutsk op har. Alle dagen is wer genietsje. Ik ha har hast deistich oan de tillefoan. Se is enthűsjast, en se docht it goed yn de mienskip.”

Een kritiekpuntje heeft hij wel: ‘Anita, giest sa út en troch net te fier. Tink oan dy sels’, spreekt hij haar geregeld vaderlijk toe. ,,By har is noait nee te keap, se is dei en nacht op in paad. Set trije minsken by elkoar, en Anita har reade auto stiet foar de doar. Mar je moatte as politikus ek romte foar je sels hâlde.”

Maandag begint hij in Assen. Eerst maar goed kennismaken. Met de wethouders rondjes door de stad fietsen. En zich natuurlijk wegwijs maken in de rol van korpsbeheerder van de politie, de functie die hoort bij het burgemeesterschap in een hoofdstad. Een ding doet hem nu al het zweet uitbreken. ,,Ik bin sa bang dat ik yn it Frysk begjin. Dat bin ik sa wend. Ik praat yn selskippen en foar groepen altyd yn it Frysk. En no is de fiertaal ‘Hollands’...’’

Maar verder zal het wel goed komen tussen Drenthe en hem. En ja, als de tijd daar is, zal hij zeker wel weer eens een openingshandeling verrichten in zwembroek. Want Heldoorn blijft Heldoorn.