De website frieschdagblad.nl maakt gebruik van cookies.
zaterdag 22 juli

Hoofdartikelzaterdag, 29 april 2006

De code van Dan Brown...
De boekhandels staan er vol mee en de titel staat bovenaan de lijst van best verkochte boeken: De Da Vinci Code van Dan Brown. Brown is niet de enige succesauteur op zijn gebied.Alles wat maar zweemt naar mysterieuze zaken in het christendom of andere godsdiensten, is razend populair.
Wat het precies is wat mensen boeit, is onduidelijk. Is het de complotachtige sfeer die heerst in dergelijke boeken? Of is het het mysterieuze, het ondefinieerbare wat mensen boeit? Misschien is het ook wel de verhulde en openlijke kritiek op het gevestigde christendom dat mensen aantrekt. Dat laatste zou weleens meer waar kunnen zijn dan menigeen vermoedt. Een aanwijzing voor het aantrekkelijke van de kritiek op de dominante stroming van het christendom is de gretigheid waarmee in gelovige of semi-gelovige kring is gereageerd op het ‘nieuws’ rondom het Judas-evangelie. Grote krantenkoppen, lange televisieuitzendingen en brede items in radio-rubrieken suggereren op z'n minst dat wat nu is ontdekt, wel heel erg belangrijk is. En dat eigenlijk het christelijk geloof nu eindelijk in zijn ware gedaante naar voren kan komen. In die suggesties klinken soms openlijk de verwijten dat de christelijke kerk eeuwenlang de gelovigen heeft ‘belazerd'. En er zijn serieus mensen die menen dat allerlei complot theorieën over het achterhouden van ‘evangeliën’ door het Vaticaan op z'n minst elementen van waarheid bevatten.
Het is heel gemakkelijk degenen die dergelijke boeken al te serieus nemen, uit de droom te helpen. Gelukkig zijn er nuchtere wetenschappers die de oppervlakkige (verkoop)praatjes en rancuneuze verhalen weerleggen. Maar daarmee wordt de zaak niet rechtgedaan. Al was het maar vanwege het feit dat er miljoenen mensen zijn in het westelijk deel van de wereld die kennelijk een grote behoefte hebben aan dergelijke lectuur.
...en de honger
Een van de mogelijke achtergronden van die honger naar mysterie en complot is de sterke beleving van het rationele en het voorspelbare in het moderne leven. Wetenschap en techniek maken het mogelijk ‘alles’ te doorgronden, te berekenen en te manipuleren. Maar de mens is nu eenmaal meer dan berekening. De behoefte aan onvoorspelbaarheid, aan de spanning van het onbekende en aan het ‘definitieve weten’ is er nu eenmaal. Wat is er dan mooier dan goed geschreven boeken die aansluiten bij allerlei (vage) gevoelens van religiositeit en die elementen bieden die precies de behoefte aan onvoorspelbaarheid en de spanning vervullen?
En er is misschien nog meer. Ook in de godsdienst zoals die door velen wordt beleefd, overheerst het voorspelbare. Zoals een vrijgemaakt-gereformeerde het zei: ,,Ik ben opgegroeid met een wiskundige God”. Het goddelijke wordt beredeneerd, wordt gekend in al z'n eigenschappen, in z’n wil en in z’n handelen. Daarmee wordt alle ruimte voor het geestelijk gevuld met verstandskennis. Godsdienst wordt zo verstandelijkheid en dat gaat fout - hoe zeer mensen ook in hun godsdienstigheid het hoofd er bij moeten houden. Beter geformuleerd: de godsdienstigheid moet het verstand ‘sturen’ zodat die capaciteit van de mens zich ook kan richten op het ‘hoogste’ domein van de mens, het geestelijke. Daar kan de honger naar weten worden gestild in, uiteindelijk, God.
Wat voorts moet worden bedacht is de toenemende onkunde van mensen betreffende de christelijke traditie. Veel, zo niet alles wat in de populaire boeken aan mysterie aan de orde komt, kan in ruime mate worden gevonden in de geschiedenis van het ‘gewone’ christendom. En dan is die traditie nog niet eens uitgesproken. Maar dan moet je wel weten in welke boeken of traktaten die dingen gevonden kunnen worden.
De enorme populariteit van de boeken van Dan Brown en anderen is zo gezien een uitgelezen kans voor de kerken om de geestelijke of mystieke kanten van het christendom te laten zien. Dan wordt duidelijk hoe de christelijke traditie veel betere papieren heeft dan Dan Brown en andere auteurs.Daarbij komt overigens onvermijdelijk aan de orde dat de kerk soms wel zeer eenzijdig is geweest en dat de kerk wrede machtsmiddelen heeft ingezet om die eenzijdigheid te bewaken. Dat is allemaal waar - helaas. En veel van die eenzijdigheden hebben we nóg niet overwonnen. Een reden te meer om als kerken de kansen te grijpen die door de populariteit van Dan Brown zo zichtbaar worden.

Vertel een vriend | Reageer op dit artikel | Aantal reacties 2


Reacties:

Het lijkt er inderdaag hoe langer hoe meer op dat de kerk niet alles
over de bijbelverhalen heeft vrijgegeven, of om de één of andere reden
niet heeft willen vrijgeven. Dan Brown heeft de verdienste om daar de
aandacht op te hebben gevestigd, en het is duidelijk dat velen hem in
zijn beweringen volgen, of toch minstens op zoek zijn naar het al dan
niet juiste van die beweringen. Kijk alleen maar naar het aantal boeken
die zijn verschenen over "wat is feit en wat is fictie in de Da Vinci
Code" !!!

Geert, Varsenare België - dinsdag, 9 mei 2006


Wat mij betreft zijn de geschriften uit Nag Hammadi vooral interessant
omdat ik graag wat nauwkeuriger zou willen weten wat Jezus van Nazaret
precies bedoelde. Zijn spreuken en gelijkenissen zijn bijzonder scherp.
De kerk heeft het woord evangelie gevuld met een catechismus die wij uit
ons hoofd moesten leren. Liever luister ik zo rechtstreeks mogelijk naar
zijn verkondiging.Bij voorbeeld: Het Koninkrijk is in u en buiten u, maar
de mensen zien het niet. Maria had het beste deel gekozen en Martha was,
net als de kerk nu, voortdurend met de huishouding bezig. Ze zoeken het
maar uit.

T.Harkema, Medemblik - dinsdag, 2 mei 2006


hoofdartikel
Familieberichten
Advertenties