De website frieschdagblad.nl maakt gebruik van cookies.
donderdag 28 augustus

Dossierdinsdag, 19 juli 2005

Ambassadeurs van Suriname verwaarloosd
MIK SCHOTS
De herdenkingsdienst in de Amsterdamse RAI, in aanwezigheid van de Milan-spelers Gullit en Rijkaard, was indrukwekkend. Rijkaard zweeg, maar zijn houding toonde zijn grote bedroefdheid. Gullit richtte zich tot hun beider jeugdvriend Jerry Haatrecht. ‘Jerry, als je me nu kunt horen: We houden van je.’ Onvergetelijk was de minuut stilte voorafgaand aan het nacompetitieduel NEC - Heerenveen, waarbij alle ogen gericht waren op Jerry’s broer, Heerenveen- speler Winnie. Als versteend stond hij op de middencirkel. Ontroerend dapper. Omdat Jerry gewild zou hebben dat hij zou spelen.
Het maakte Jerry Haatrecht, speler van het Amsterdamse Neerlandia, postuum tot een bekende voetballer. De enige amateur werd zelfs de meest vooraanstaande van de spelers van het Kleurrijk Elftal die op 7 juni 1989 waren omgekomen bij de ramp met het SLM-toestel bij vliegveld Zanderij in Paramaribo. Hij had er met een aantal voornamelijk jonge profs van Surinaamse afkomst een toernooi zullen spelen om het armlastige voetbal in Suriname een impuls te geven. Bovendien zou er volop gelegenheid zijn voor familiebezoek. Maar de incapabele, gepensioneerde piloten van de SLM slaagden er niet in de aftandse DC-8 in dichte mist veilig aan de grond te zetten.
De meest aansprekende Surinaamse voetballers in Nederland (Winter, Roy, Vanenburg, Menzo, Blinker) hadden van hun clubs geen toestemming gekregen voor de reis uit angst dat ze blessures zouden oplopen. Van de topclubs was slechts Lloyd Doesburg, de reservekeeper van Ajax, aanwezig. Hij mocht mee als blijk van waardering voor zijn loyaliteit. Niet tot genoegen van zijn vrouw Sylvia, omdat een ticket voor haar het budget te boven ging.
In Eindbestemming Zanderij reconstrueert Iwan Tol de fatale reis van het Kleurrijk Elftal. Bovendien vertelt hij aan de hand van gesprekken met nabestaanden over de achtergrond en drijfveren van alle omgekomen spelers en hun trainer. Het boek schetst een triest beeld. De reis stond vanaf het begin in een slecht gesternte. Eerst benadrukte een door Hasnoe uitgenodigde verzekeringsagent tijdens een voorbereidingbijeenkomst herhaaldelijk dat het toestel zou kunnen neerstorten en vervolgens werd het daadwerkelijke vertrek urenlang vertraagd wegens een uitgelopen onderhoudsbeurt van het vliegtuig. Het bezorgde Radjin de Haan een onbestemd gevoel, zeker toen hij door de ramen van het vliegveld zag ‘dat er stukken van het vliegtuig met de hand waren bijgeschilderd’. De voorgevoelens van achterblijvende familieleden waren overeenkomstig: ‘Pappa, als je nu weggaat, dan kom je nooit meer terug’, huilde het dochtertje van coach Stienstra.
Schandalig waren de gebeurtenissen na de ramp. Tickets voor de nabestaanden om in Suriname de slachtoffers te kunnen identificeren werden schaamteloos ingepikt door naamgenoten. Een minimale schadevergoeding van de SLM moest zwaar bevochten worden. Brokstukken van het vliegtuig werden niet weggehaald en het monument op de plek van de ramp werd verwaarloosd. De Nederlandse overheid zag de ramp als een Surinaamse aangelegenheid, maar Surinaamse hulpverleningsorganisaties hadden nauwelijks iets te bieden.
Het vergrootte het leed van de nabestaanden. Het kostte Sylvia Doesburg twaalf jaar om de dood van Lloyd een plaats te geven. Anderen konden dat helemaal niet. Ze ondervonden soms ook weinig steun uit hun omgeving. Dat bracht Winnie Haatrecht tot de verzuchting dat Surinamers grote families hebben, ‘totdat je elkaar echt nodig hebt’. Hierin zal onmacht een grote rol hebben gespeeld. ‘Het was ook niets voor Jerry om op die manier dood te gaan’, aldus Gullit.
Marcel Liesdek, de aanvoerder die de trip miste vanwege contractonderhandelingen met Fortuna Sittard, constateert dat Surinaamse voetballers pas later de ambassadeurs van Suriname zijn geworden die de spelers van het Kleurrijk Elftal wilden zijn. Zelfs postuum is het hun niet gegund geweest, omdat ze nog niet echt bekend waren. Met Tols boek krijgen deze spelers alsnog een passend eerbetoon.
Eindbestemming Zanderij, Het vergeten verhaal van het Kleurrijk Elftal - Iwan Tol, L.J. Veen, 2005, 159 pagina's, E 14,90. ISBN: 90-204-0366-4.

Vertel een vriend | Reageer op dit artikel | Aantal reacties 0


Reacties:

dossier
Familieberichten
Advertenties