De website frieschdagblad.nl maakt gebruik van cookies.


donderdag 19 oktober

Hoofdartikelzaterdag, 7 oktober 2017

Dare to be different kin ek oars
De organisatoren van Culturele Hoofdstad LF2018 beloven dat “de Friezen een denk-renaissance in gang brengen die in Friesland begint en de wereld over moet”. Die blijde boodschap viel deze week bij iedere Fries op de mat. Welke renaissance zou daar bedoeld zijn? Die van de humanisten begon zo’n 500 jaar geleden en greep terug op de oudheid. De mens kwam centraal te staan en de ontdekking van de wereld begon. Een eeuw volgde met fantastische kunst en ongelooflijk veel geweld. Het verstand ging het geloof voorop. Leerlingen van 2 Havo en VWO leren dit schooljaar op school hoe die renaissance in de vroegmoderne tijd verliep: de Inquisitie begon, de heksenvervolging startte, het individualisme was gezaaid en de wereld werd veroverd met een sterk gevoel van Westerse superioriteit. Dat alles ging samen met opkomend kapitalisme en schrijnende armoede. De beweging was volstrekt elitair.
Dat zullen de bedenkers van het Friese culturele programma niet zo hebben bedoeld. De programmakrant met thema’s als Dare to be different is vooralsnog een etalage van veel kunstvermaak met de 'iepen mienskip’ als kapstok. De iepen mienskip is er trouwens al in de wereld met internet, migratiestromen en open grenzen. De eigen mienskip is er niet altijd. Cultuur is dan ook meer dan kunst. Het gaat over de manier van samenleven dat we nastreven.
In plaats van denk-renaissance lijkt er meer reden voor een culturele reformatie. De historicus Johan Huizinga (1872-1945) zou dat de ‘geest in de cultuur noemen’. Als hij schetst waar cultuur naar toe moet, dan is dat streven naar evenwicht, beheersing en een hoger ideaal. Hij hoopte op het ideaal van Psalm 84: ‘waar de barmhartigheid de waarheid tegemoet komt, en waar de gerechtigheid de vrede kust’. Hij wist al dat het christendom de Westerse cultuur niet zou verlossen van zelfbehagen en consumentisme. En dat lijkt realistischer dan ooit.
Op gezins- en gemeenschapsniveau blijven er wel mogelijkheden iets te veranderen. Die gaan over de inhoud van cultuur: van de individualistische naar de mienskips cultuur en van uiterlijk en performance, naar inhoud en overtuiging.
Zo worden de kerken in LF2018 vooral gepresenteerd als cultuur-historisch erfgoed. Goed voor een wandeling, een decor voor muziek of drama-optreden. Laat het daar niet bij blijven. Aan de tsjerkemienskip om de bezoekers ook inhoud mee te geven.
Gaat die ijsfontein Dokkum domineren of de Bonifatiusbron? Wie vertelt daar het verhaal van Ype en Janny Brandsma die hun berntsje in de bron lieten dopen. Ga zeker kijken naar de voorstelling over Titus Brandsma. Die zei ooit: “Kan ik het helpen dat God in alle dingen getuigenis aflegt van zichzelf?” Hopelijk komt dat daar naar voren. Hij was zo’n iemand die kon zeggen: Dare to be different.

Vertel een vriend | Reageer op dit artikel | Aantal reacties 0


Reacties:

hoofdartikel
Familieberichten
Advertenties