De website frieschdagblad.nl maakt gebruik van cookies.

dinsdag 24 oktober

Achtergrondvrijdag, 3 juni 2016

Werelderfgoed Waddenzee en duurzaam toerisme
Samenwerking tussen de verschillende stakeholders; gezamenlijke verantwoordelijkheid voor de bescherming en het behoud van het werelderfgoed Waddenzee; de nadelige gevolgen tot een minimum beperken; bijdragen aan bewustzijn, begrip en steun voor de bescherming van het gebied.
De uitgangspunten van de strategie voor duurzaam toerisme in het waddengebied, zoals geformuleerd door de drie waddenlanden, zijn helder. Maar zeven jaar na de aanwijzing van de internationale Waddenzee als natuurlijk werelderfgoed is ook duidelijk dat de werelderfgoedstatus van de Waddenzee niet vanzelf leidt tot een duurzame groei van het toerisme.
Het toerisme in het waddengebied kent een lange traditie. Sinds de negentiende eeuw hebben met name de eilanden een grote aantrekkingskracht op liefhebbers van zee, zon en de specifieke eilander natuur en cultuur. Zeker in Nederland is de vastelandskust daarbij sterk achter gebleven. Den Helder, Harlingen, Holwerd en Lauwersoog weten nauwelijks te profiteren van de honderdduizenden badgasten die elk jaar de Waddenzee oversteken. Kan een goede promotie van het werelderfgoed Waddenzee wel nieuwe bezoekersstroom naar het kustgebied op gang brengen en daarmee bijdragen aan de economische ontwikkeling van Noord-Nederland?
Uit het onderzoek naar ontwikkelingen binnen het toerisme in het waddengebied blijkt dat deze vraag niet eenvoudig te beantwoorden is. In de eerste plaats bestaan over het Werelderfgoed Waddenzee nog steeds misverstanden; veel bezoekers weten niet waarom en welke gebieden zijn aangewezen. Hoewel de bekendheid met de aanwijzing van de Waddenzee de laatste jaren is gegroeid (van 30 procent in 2008 tot 75 procent in 2015) denkt bijna de helft van de ondervraagden dat de Waddeneilanden zijn aangewezen.
Op de tweede plaats is de relatie tussen toerist en het waddengebied complex; van een inspirerende emotionele binding van de bezoeker met de waarden die de Waddenzee doen kwalificeren als Werelderfgoed is lang niet altijd sprake.
Strand, duin en bos
De landschappen op de eilanden, met name de stranden, de duinen en de bossen, blijken de meest gewaardeerde plekken te zijn. Hieruit zou de conclusie getrokken kunnen worden dat de natuurwaarden van de Waddenzee, waar het gebied zich mee kwalificeert als werelderfgoed, weinig meerwaarde voor de ontwikkeling van het toerisme hebben. Maar ook deze conclusie behoeft nuancering.
Uit onderzoek onder verblijfsrecreanten in het Lauwersmeergebied, deelnemers aan wadexcursies en groepen toeristen op de eilanden blijkt dat ervaringen met dieren in het waddengebied (vogels en zeehonden, maar ook de kleine bodemdieren van het wad) bijdragen aan bewustwording van de natuurwaarden en het ontstaan van een emotionele band van de bezoeker met het gebied. De natuurwaarden van de Waddenzee doen er dus toe, maar er moet wel een mogelijkheid zijn om die te beleven. Met name langs de vastelandskust zijn de mogelijkheden daartoe zeer beperkt.
Vele bij de Waddenzee betrokken stakeholders reageerden in 2009 instemmend op het uitroepen van de werelderfgoedstatus van de Waddenzee. Men verwachtte dat de status zou leiden tot bescherming van natuur en cultureel erfgoed, samenwerking, lokaal bewustzijn, sociaal kapitaal, voorlichting en educatie, sponsoring en investeringen. Tot nu toe vallen die effecten in het Nederlandse waddengebied tegen. Toch zoeken steeds meer lokale ondernemers naar mogelijkheden om de door de werelderfgoedstatus nu wereldwijd erkende natuurwaarden van de Waddenzee een bijdrage te laten leveren aan de sociaaleconomische ontwikkeling van het gebied.
Zo inspireert de werelderfgoedstatus tot samenwerking tussen bijvoorbeeld de Waddenvereniging en lokale ondernemers. Voor natuurorganisaties is het namelijk van belang om te blijven werken aan draagvlak voor de bescherming en het behoud van het gebied. Nieuwe bezoekersstromen die kennismaken met de unieke waarden van het werelderfgoed dragen daar aan bij. Elk jaar worden voor de gasten op de eilanden speciale wadexcursies georganiseerd en zijn organisaties als de Waddenvereniging bereid trainingen te verzorgen voor recreatieondernemers die hun gasten het werelderfgoed willen laten zien.
Als het lukt deze initiatieven te koppelen aan een sterke promotie van het wereldderfgoed, de belangrijkste doelgroepen in beeld worden gebracht en ook vanaf het vasteland de Waddenzee toegankelijk en beleefbaar wordt, krijgt de duurzame ontwikkeling van het toerisme in de Nederlandse waddenregio een belangrijke stimulans.
Hans Revier is lector Mariene Wetlands Studies op Stenden Hogeschool/ETFI en programmaleider Toerisme, werelderfgoed en educatie bij de Waddenvereniging. Dit artikel kwam tot stand op initiatief van de Waddenacademie.

Vertel een vriend | Reageer op dit artikel | Aantal reacties 0


Reacties:

achtergrond
Familieberichten
Advertenties