De website frieschdagblad.nl maakt gebruik van cookies.

maandag 23 oktober

Hoofdartikeldonderdag, 21 april 2016

Wetenschap brengt niet alleen maar goeds
De medische wetenschap vermag veel. Veel ziekten die voorheen dodelijk waren, kunnen worden behandeld. Soms afdoende, tot en met genezing. Andere dodelijke ziekten veranderen bij medicijngebruik in chronische ziekten. Ook is veel meer bekend geworden over de betekenis van preventie; het leven dat iemand leidt is mede bepalend voor gezondheid en ziekte.
Maar er is meer dan de enorme prestaties. De praktijken van de medische wetenschap blijken niet altijd te deugen. Onlangs kwam, bijvoorbeeld, veel aandacht voor de verschillen tussen mannen en vrouwen in lichamelijke zin. Die verschillen worden nauwelijks onderkend. Vrouwen krijgen bij dezelfde aandoeningen of afwijkingen dezelfde behandeling als mannen. Die behandeling blijkt vooral te zijn ontwikkeld met de man als norm. Aangenomen werd dat vrouwen en mannen op dezelfde wijze reageren op een behandeling, maar dat is niet zo. Vrouwen moeten in diverse gevallen anders worden behandeld.
Deze ontdekking prikt een algemeen (voor)oordeel door dat mannen en vrouwen fysiek gelijk zijn. Er zijn veel meer (voor)oordelen. Lange tijd is gedacht dat wat voor de ene mens goed is, dat ook voor de andere het geval is. Voor veel ziekten zijn standaard-behandelmethoden. Maar die standaard is in veel opzichten een constructie. De ene mens is anders dan de andere. De wetenschap krijgt steeds meer oog voor de verschillen tussen mensen. De behandeling van bijvoorbeeld kanker wordt daarom steeds individueler.
De wetenschappelijke wereld wordt zo nu en dan opgeschikt door het ontdekken van nadrukkelijke fouten in onderzoek, conclusies of behandelmethoden. Zo bleek onlangs het wetenschappelijk gehalte van betrekkelijk veel psychologisch onderzoek niet hoog. Zo kon vaak niet worden voldaan aan een van de belangrijkste voorwaarden in het reguliere wetenschappelijk klimaat: de herhaalbaarheid. Vaak bleek de herhaling van een onderzoek niet te leiden tot hetzelfde resultaat.
Een andere bedreiging van het wetenschappelijk (medisch) onderzoek is het niet publiceren van onderzoeksresultaten die de wetenschapper of diens financier niet welgevallig zijn. Bijvoorbeeld als de werkzaamheid van een middel niet (altijd) kan worden aangetoond. Over onderzoek waarin wel werkzaamheid aantoonbaar is, wordt wel gepubliceerd.
De wetenschap blijkt overigens lang niet zo eenduidig te zijn als de 'objectieve’ uitstraling ervan. Zo is er een felle confrontatie tussen medici over de werking van anti-depressiva. Vrij algemeen wordt geaccepteerd dat de werking van hetzelfde middel bij verschillende mensen anders is. Maar er is veel discussie over bijwerkingen. Voor de ene arts is het duidelijk dat antidepressiva kunnen leiden tot ongecontroleerd gewelddadig gedrag; maar de meningen zijn verdeeld. De onenigheid plaatst rechters voor moeilijke keuzes: is iemand die antidepressiva slikt en een geweldsmisdrijf pleegt aansprakelijk, of is diegene slachtoffer van bijwerkingen van de medicijnen? Deskundigen voeren een felle strijd - op wie of wat kan de rechter vertrouwen?
De vooruitgang van de wetenschap brengt veel goeds, maar een blind vertrouwen in de wetenschap is niet verstandig.

Vertel een vriend | Reageer op dit artikel | Aantal reacties 0


Reacties:

hoofdartikel
Familieberichten
Advertenties