De website frieschdagblad.nl maakt gebruik van cookies.

zondag 17 december

Hoofdartikeldinsdag, 19 april 2016

Speel in op veranderde wereld van de zuivel
Langzamerhand wordt het beeld van het weidegebied voller met koeien. Het is een mooi en in zekere zin vrolijk gezicht: het beweeglijke zwartbonte vee steekt af tegen het al weer mooi groen geworden gras. Maar het financiŰle beeld van veel boeren is niet zo vrolijk. De melkprijs is nog steeds laag. Boeren die onlangs hebben ge´nvesteerd hebben het moeilijk. Zoĺn 30 procent van de boeren heeft het echt lastig. De verwachting is dat het aantal ondernemingen dat 'zwaar zitĺ dit jaar oploopt tot de helft van het aantal boerenbedrijven.
De afgelopen jaren is fors ge´nvesteerd in de veehouderij. De capaciteit werd vaak vergroot, gefinancierd door de Rabobank (van 10,4 miljard in 2009 tot 12,4 miljard in 2015).
Een en ander in het perspectief van het verdwijnen van het melkquotum: boeren konden de schaal van hun bedrijf vergroten. Het afschaffen van de quota was mede een antwoord op de dreigende achterstand van Europa op de wereldmarkt. Landen als Nieuw-Zeeland en de Verenigde Staten profiteerden van de toegenomen vraag naar zuivel. Het einde van de quotering zou Europa in staat stellen mee te profiteren van de stijgende vraag. Maar nog voordat de quoteringsregels verdwenen waren, kromp de groei van de wereldmarkt. Grote economische bewegingen, zoals de lage olieprijs en lagere groeicijfers in Aziatische landen, zorgden voor afname van de groeivraag. Maar het aanbod groeide, mede als gevolg van de toegenomen Europese productie. In de maand maart is er in Nederland 16,8 procent meer melk aangeboden dan in maart vorig jaar.
Het effect van minder vraag en meer aanbod is tamelijk dramatisch. Boeren melken beneden de kostprijs en er is alweer aankoop van melkpoeder in het kader van Brusselse interventiepolitiek. De eerste ruim 109.000 ton is al uit de markt genomen en die hoeveelheid zal alleen maar groeien - zie daar de terugval naar de tijd vˇˇr de quotering.
Boeren moeten wennen aan de schommelingen van de prijzen op de wereldmarkt, zegt onder andere de Rabobank. De bank adviseert hen om een buffer op te bouwen, om de slechtere tijden aan te kunnen. Dat is een merkwaardig advies: boeren die Rabogeld hebben ge´nvesteerd in groter en meer, hebben hogere lasten en te weinig inkomsten. Hoezo, bufferen?
Intussen zakt de melkprijs verder. In januari 2014 lag de prijs tussen 40 en 45 cent; in januari 2016 was de prijs gezakt naar ongeveer 28 cent en de daling zet naar verwachting door. Banken en belangenorganisaties zeggen dat de prijs weer gaat stijgen. Hoeveel en wanneer weten ze natuurlijk niet. Ze hebben overigens vast gelijk; de prijs is nu echt heel laag. Het gevaar van de bemoedigende woorden is dat ze afleiden van de grote, structurele veranderingen. Nederland heeft weinig ruimte en er zijn in het kader van milieumaatregelen beperkingen noodzakelijk. De perspectieven draaien bij wijze van spreken weg van Nederland, naar landen waar meer ruimte is, waar de milieudruk minder is en waar de verwerkingstechnologie haar plaats krijgt.
Individuele boeren, organisaties, banken en overheid moeten gezamenlijk inspelen op de veranderingen, ter voorkoming van individueel leed en een wrede, koude sanering.

Vertel een vriend | Reageer op dit artikel | Aantal reacties 0


Reacties:

hoofdartikel
Familieberichten
Advertenties