De website frieschdagblad.nl maakt gebruik van cookies.

dinsdag 12 december

Hoofdartikelwoensdag, 6 april 2016

Onthullingen tasten positie overheden aan
De onthullingen van de zogeheten 'Panama Papers“ liegen er niet om: Nederlanders met een grote naam en Nederlanders met een kleine naam blijken de weg te hebben gevonden naar belastingparadijzen om minder of zelfs geen belasting te betalen. Rijke industriėlen bewandelen die weg, maar ook middenstanders. De gegevens over hen en over de deals zijn gelekt uit dossiers van een financieel-juridisch adviesbureau in Panama-Stad.
De gegevens worden in ons land gepubliceerd in Het Financieele Dagblad en Trouw. Die doen mee aan een internationaal project voor onderzoeksjournalistiek. Dat wordt door diverse fondsen gesteund. De beide Nederlandse kranten ontvangen ook financiėle steun voor hun aandeel in het project.
De onthullingen laten zien dat het niet moeilijk is - als je de juiste personen en adviseurs kent - om geld wit te wassen of verborgen te houden voor de Belastingdienst. Ook blijkt dat de Belastingdienst en andere instanties moeite hebben om grip te krijgen op bijvoorbeeld witwas-praktijken en op het opsporen van verzwegen kapitaal.
De 'Panama Papers“ bevatten informatie die geheim moest blijven. We gaan ervan uit dat de geheimhouding is geschonden vanuit maatschappelijk en/of politiek belang. Datzelfde geldt voor andere grote onthullingen, zoals Wikileaks. Deze site onthulde geheime gegevens over de oorlog in Irak, over de Amerikaanse diplomatie en andere gevoelige onderwerpen.
Het bekend worden van grote hoeveelheden informatie gebeurt meestal na hacken, het illegaal binnendringen in databestanden. Met de opkomst van grootschalige informatie-opslag is hacken een bezigheid van inlichtingendiensten, overheden, criminelen en ook van idealisten. Bij de laatsten worden vanuit opvattingen over wat (maatschappelijk) rechtvaardig is, bestanden bestookt met software die toegang geven tot het hart van geheime bestanden.
Dit 'idealistisch hacken“ is een nieuw fenomeen. In eerste reactie wordt zulk hacken afgekeurd, maar in de praktijk blijken bijvoorbeeld politici zich minder druk te maken over de ethische vragen rondom hacken en zich meer druk te maken over de vraag of de vrijgekomen informatie reden kan zijn voor, bijvoorbeeld, nieuwe wetgeving.
De kans is niet denkbeeldig dat politici al te gretig zijn in hun oordelen over praktijken die door hacken aan het licht zijn gekomen. Zo wordt er niet eerst onderzocht of er sprake is van belastingmijding of belastingontduiking. Het eerste is in juridische zin niet strafbaar en half Nederland probeert het; het tweede is strafbaar. Afgelopen jaren is wetgeving aangepast waardoor ontduiking moeilijker is geworden, maar er zijn zo blijkt, nog veel mogelijkheden. Het uitbannen van belastingontduiking lukt alleen als, bij wijze van spreken, overal in de wereld de regels gelijk zijn.
Intussen geven de grootschalige onthullingen aan hoe rol en functie van overheden veranderen. Niet zij, maar hackers stellen misstanden aan de kaak en dwingen overheden tot aanpassing van beleid. Het is niet ondenkbaar dat de praktijk van onthullingen groeit en maatschappelijk meer zal worden geaccepteerd. Dat zou de positie van overheden nog meer aantasten dan nu al het geval is.

Vertel een vriend | Reageer op dit artikel | Aantal reacties 0


Reacties:

hoofdartikel
Familieberichten
Advertenties