De website frieschdagblad.nl maakt gebruik van cookies.
woensdag 30 juli

Regiozaterdag, 8 december 2012

Kast vol aantekeningen verwerkt in boek
Hinne Bokma
Boazum | Jarenlang schreef Philippus Breuker uit Boazum in kranten en tijdschriften over de geschiedenis van de streek. Hij bewaarde een kast vol aantekeningen. Een deel van die artikelen en aantekeningen zijn nu verwerkt in het boek De Greidhoeke. Lân fan minsken fan 800 oant 1800 en letter. Het boek wordt vanmiddag gepresenteerd.
Met het verschijnen van het boek komt er voor Breuker een einde aan het beschrijven van de historie van de Greidhoeke. ,,Dit jout my rêst”, aldus Breuker, die eerder bij de Fryske Akademy werkte, en als bijzonder hoogleraar Friese taal- en letterkunde verbonden was aan de universiteiten van Leiden en Amsterdam. Er komt nu tijd vrij voor de volgende klus: het schrijven van de biografie van de Friese dichter Obe Postma.
De Greidhoeke behandelt de geschiedenis van het eeuwenoude terpenlandschap, iets westelijk van het midden van Fryslân tussen de lijn Leeuwarden-Franeker en de Hemdijk van Sneek naar Bolsward. De streek staat wel bekend als het Friese kleiweidegebied. Natuurlijke gesteldheid en gebruik van het land hebben het landschappelijk aanzien bepaald.
Door de eeuwen heen is het grasland steeds vlakker gemaakt, de terpen zijn verdwenen. Het is het gebied waar de melkveehouderij voor welvaart heeft gezorgd. Over vee gaat het boek volgens Breuker niet. Daar is al heel veel over geschreven. ,,It boek giet mear oer lân en minsken”, stelt de auteur in zijn voorwoord.
Het boek bestrijkt duizend jaar, de periode van 800 tot 1800. Over de periode na 1800 is al veel bekend. ,,It hat mear doel om mei nije ynsichten te komen en mei nijs oer dingen, dêr’t net folle oer skreaun is of dêr’t it each maklik oan foarby giet, omdat se sûnder yngeand argyfûndersyk net te finen binne”, aldus Breuker.
Breuker geeft in het boek aan dat de geschiedenis van de streek ook nu nog in het landschap terug te vinden is. Dan gaat het om wegen, vaarten, boerenbedrijven en oude kerken. ,,Mar it giet ek om ymmateriële kanten fan ús bestean, lykas de driuw om de wrâld te ferkennen, it besykjen om de natuer de baas te wurden en de sosjale ferhâldingen.”
Breuker brengt in zijn boek een paar opmerkelijke verschillen tussen de vroegere gemeenten Hennaarderadeel en Baarderadeel aan het licht. Beide gemeenten vormen sinds 1984 Littenseradiel. Hennaarderadeel bezat wat betreft beroepsbevolking en welstand een meer homogene bevolking, die meer uit boeren en minder uit ambachtslieden en neringdoenden bestond. Adellijke bewoning concentreerde zich na 1500 meer in het oostelijk deel van Baarderadeel. Daar concentreerde zich ook de veehandel, vonden de meeste kermissen en harddraverijen plaats. Inwoners van Baarderadeel deden in de zeventiende eeuw mee aan belastingoproeren, in Hennaarderadeel voelde men daar niets voor. Vanaf 1770, toen een tijd van weelde aanbrak, overheerste in Baarderadeel patriottisme en in Hennaarderadeel prinsgezindheid en orthodoxie.
Van de dertig hoofdstukken in het boek stonden er vijftien eerder in Klaaikluten, het tijdschrift van de archeologisch-historische stichting ArgHis. Breuker was één van de vaste redacteuren van Klaaikluten. Het tijdschrift bestaat niet meer, er werd te weinig kopij aangeleverd en het bestuur van ArgHis vindt dat artikelen ook wel op eigen website kunnen worden gelezen.
Breuker ziet zijn boek als een wetenschappelijk naslagwerk, maar hoopt tegelijkertijd dat het brede publiek zich er voor interesseert. Hij wil er maar mee zeggen dat wetenschap ook goed leesbaar kan zijn.
* De Greidhoeke. Lân fan minsken fan 800 oant 1800 en letter. Philippus Breuker. Uitgeverij Wijdemeer, 25 euro.

Vertel een vriend | Reageer op dit artikel | Aantal reacties 0


Reacties:

regio
Familieberichten
Advertenties