Riis - It was twenty years ago today, Sgt. Pepper taught the band to play. De eerste zinnen van misschien wel het bekendste Beatles album: Sgt. Peppers Lonely Hearts Club Band uit 1968. Twintig jaar later werd de elpee opnieuw uitgebracht en werden de jaren zestig en het hippietijdperk uitgebreid herdacht. Morgen is het precies veertig jaar geleden dat er in Fryslân voor het eerst - en tot nu toe voor het laatst - een groot hippiefestival werd georganiseerd: het Gaasterland Popfestival, beter bekend als ‘Peace yn Riis’ zoals het festival al snel werd genoemd. En om dat te vieren, of te herdenken, vindt er veertig jaar na dato een tweede editie van het festival plaats.

In 1970 had de wereld al de ervaring met het legendarische Woodstockfestival in Amerika achter de rug, waar duizenden en duizenden op een stuk land bij een boerderij in the middle of nowhere waren samen gekomen. Ook in Nederland was er het nodige gebeurd. In het Kralinger Bos in Rotterdam was een meerdaags festival georganiseerd waar dingen konden die door de ‘burgerij’ hoofdschuddend werden bekeken. ‘Love, peace en happiness’ was de slogan, waarbij de happiness niet alleen voort kwam uit de liefde, maar voor een groot deel uit de verdovende middelen.

Dat moest en kon ook in Fryslân, en wel in Riis, vond een aantal jongeren uit de omgeving. Samen met de besturen van de jeugdcommissies in Balk en Bakhuizen werd de organisatie ter hand genomen. Op de plek waar nu de Teatertűn is zou het festival op 25 juli plaats vinden. Het contracteren van bands bleek geen probleem, vertelden de organisatoren in 1995 in een reportage in de Balkster Courant, waar 25 jaar na dato nog eens werd teruggeblikt op het Gaasterland Popfestival.

Een week voor het eigenlijke festival was er op het terrein eigenlijk nog niks gebeurd. Geen podium, geen voorzieningen. Niets meer of minder dan een lege plek in het bos. Met hard werken en veel improviseren werd het terrein in een week omgetoverd tot een festivalterrein met plaats voor drieduizend man, ook het verwachte aantal bezoekers.

Die drieduizend mensen kwamen er uiteindelijk niet, misschien vanwege de regen die die dag met bakken uit de lucht viel. Niet meer dan zo’n dertienhonderd mensen wisten uiteindelijk de weg naar Gaasterland te vinden. En misschien was dat maar goed ook: de organisatoren waren namelijk vergeten om te zorgen voor kraampjes met eten. En dertienhonderd festivalgangers krijgen op een gegeven moment honger. Met hulp van plaatselijke winkels en vrijwilligers werd er in allerijl eten geregeld. En uiteindelijk, ondanks de regen en schoonheidsfoutjes, kwam alles goed. Het festival verliep in volledige harmonie, incidenten deden zich niet voor.

Vooraf waren er wel de nodige zorgen. Een vergunning voor het festival had veel voeten in de aarde. Toenmalig burgemeester Van Heemstra voelde niks voor het festival en ook de rest van het gemeentebestuur had, net als de politie, geen ervaring met festivals als ‘Peace in Riis’. Want wat zou de komst van hippies met hun drugs en vrije liefde betekenen? In de kranten verscheen een advertentie van de politie, gericht aan de bezoekers van het festival. ,,Teneinde een mogelijk bestaand misverstand uit te sluiten, wordt er van politiezijde op gewezen dat in opdracht van het Openbaar Ministerie, de politie tijdens het op 25 juli in Riis te houden Popfestival zal optreden tegen overtreders van de Opiumwet.”

Maar er gebeurde niets. Niets tenminste waar tegen opgetreden werd. Ja, er werden stickies gerookt en dat was volgens betrokkenen, goed te ruiken. En overal waar beschutting kon worden gezocht tegen de regen, lagen paartjes te vrijen. Maar ingrijpen hoefde de politie niet, en deed de politie ook niet. Wel werd pas veel later bekend dat de burgemeester een peloton ME’ers achter de hand had gehad, dat in Oudemirdum klaarstond om in te grijpen.

Veertig jaar later maakt Riis zich op voor de tweede editie. De hippies van toen zijn intussen de zestig gepasseerd, de muzikanten veelal ook, net als de organisatoren. Morgen zijn verschillende coverbands te zien, maar ook een grote naam uit de jaren zestig staat op het affiche: CCC Incorporated. Een band die veertig jaar geleden al van de partij was.

Behalve muziek is er morgen veel aandacht voor literatuur, er zal nu wel eten zijn en er is - hoe kan het ook anders - een protestpodium ingericht.

iHet festival begint om twee uur in de middag, de entree is vijftien euro.