De website frieschdagblad.nl maakt gebruik van cookies.
maandag 22 januari

Hoofdartikelvrijdag, 16 april 2010

Ingewikkelde zorgen
Het perspectief voor onze gezondheidszorg is somber - financieel gezien. De tegenvaller van twee miljard euro die minister De Jager deze week naar buiten bracht, is exemplarisch. De kosten nemen jaarlijks toe, deels omdat we langer leven en ten gevolge daarvan meer jaren van complexe zorg gebruik maken, deels omdat we steeds hogere kwaliteit aan zorg willen hebben en kunnen krijgen. En dat kost ook meer geld.
De demografie werkt de komende decennia ook in ander opzicht in ons nadeel. Zo wordt er rekening gehouden met een tekort van ruim 400.000 werknemers – meest verzorgenden en verpleegkundigen – binnen twintig jaar. Dat is niet zomaar op te lossen door meer mensen op te leiden voor de zorg, want dezelfde generatie die voor de zorg zou moeten kiezen, wordt ook geacht de gaten te vullen die vallen in sectoren als techniek of onderwijs.
Geen wonder dat hoopvol wordt gekeken naar innovaties die onze inspanningen voor de zorg kunnen verkleinen zonder de kwaliteit daarvan aan te tasten. Bij innovatie wordt al snel gedacht aan dure high-tech, zoals de knoopsgatchirurgie waarin het Medisch Centrum Leeuwarden uitblinkt of de medicijnrobot die de apotheek moet ontlasten. Maar innovatie hoeft niet met miljoeneninvesteringen gepaard te gaan om succesvol te zijn. Liever niet zelfs. Vorig jaar is de trend van ‘gezond ouder worden’omarmd. Daar is grote gezondheidswinsten te behalen, zonder zonder technische hoogstandjes. Een gezondere leefstijl levert al snel twee jaar langer gezonder op. Dat levert een prettiger leven op voor de betrokkenen - en hun omgeving - maar ook een spectaculaire besparing op de zorgkosten.
Misschien kan het nog eenvoudiger. Neem het voorbeeld van Boarnsterhim kijken. Het project Mienskipssoarch dat daar nu een paar jaar loopt, heeft publicitair niet hoog van de toren geblazen, maar heeft wel de bijzondere belangstelling van Den Haag getrokken. Min of meer uit nood geboren is daar een creatief systeem opgezet om de Wmo-zorg, met name de huishoudelijke hulp en andere ondersteuning, zoveel mogelijk lokaal te regelen. ‘Systeem’ is nog een groot woord. Het enige dat Mienskipssoarch doet, is verbinden. Verbinden in de zin van een ouderwets schakelbord in een telefooncentrale. Heeft iemand behoefte aan hulp of ondersteuning, dan komt de meitinker op bezoek. Altijd dezelfde, want er is er één in elk dorp. Die meitinker vraagt wat iemand nodig heeft. Daar wordt dan – binnen een paar dagen voor gezorgd, maar niet voordat in de directe omgeving is gekeken of familie, buren of vrijwilligers niet een rol kunnen spelen.
Het bijzondere aan deze heel basale vorm van bemiddeling is dat het bijzonder is. Het systeem werkt normaal namelijk volstrekt anders. Heeft iemand een klacht, dan volgt indicatie via het CIZ (Centrum Indicatiestelling Zorg). Die baseert zich op die klacht, niet op de behoeften van de betreffende persoon. Geregeld duurt het langer dan vier weken voor er iets gebeurt. En als er dan bijvoorbeeld thuiszorg komt, dan is die hulp lang niet altijd in de vorm die aansluit op de wensen van de cliënt. Ook opvallend is dat in de meeste gevallen is de formele weg via de instanties ook een stuk duurder. Alleen al op de schaal van Boarnsterhim heeft het susteem van ‘verbinden’ vorig jaar tonnen besparingen opgeleverd. En de inwoners zijn tevredener.
en simpele oplossingen
Het is een bekende reflex van overheden om maatschappelijke problemen te lijf te gaan met geld. De verkiezingsprogramma’s vertonen hetzelfde patroon: bijvoorbeeld het onderwijs verbeteren door meer te investeren. Het voorbeeld van Boarnsterhim – geteisterd door tekorten – laat zien dat de creativiteit soms juist geprikkeld wordt als de geldkraan niet wordt opengedraaid. Dan staan er pioniers op die vanuit hun vakkundigheid en verantwoordelijkheidsgevoel een vorm zoeken waarin ze de problemen nog steeds kunnen aanpakken, ook als het geld er niet meer is.
In zekere zin heeft juist het tekort aan geld er in Boarnsterhim toe geleid dat de betrokkenheid binnen dorpen is gegroeid. De aanpak van Mienskipssoarch verdient een groter podium dan alleen die ene gemeente die nog maar een kort bestaan beschoren is. Niet alleen is het een voorbeeld voor andere gemeenten om niet te blijven hangen in het klagen over tekorten, maar te zoeken naar andere oplossingen. Het is ook iets om te onthouden bij de discussie die we nog in alle hevigheid gaan voeren over de krimp. Geld pompen in de veronderstelde gewenste voorzieningen voor leeglopende dorpen is niet het antwoord. Misschien moeten we daar ook eerst beginnen met het stellen van vragen.

Vertel een vriend | Reageer op dit artikel | Aantal reacties 0


Reacties:

hoofdartikel
Familieberichten
Advertenties