Damcombinatie Fryslân eindigde vorig seizoen in het debuutseizoen in de Ereklasse nog mooi in het linkerrijtje (zesde). De wedstrijden die gewonnen moesten worden werden gewonnen en er werden bonuspunten gepakt tegen sterker geachte opponenten. Hoe anders verloopt het dit seizoen. De meeste dammers zijn tijdens het seizoen in speelsterkte gezakt en ontberen zelfvertrouwen. Ze gingen daardoor vaker spelen om niet te verliezen en enkelen kwamen te vaak in tijdnood. Zelfs van Geleen werd verloren.

En natuurlijk was daar de gemiste wedstrijd in Rosmalen. Door files arriveerden de Friese dammers 2,5 uur te laat. De dambond KNDB bestrafte de Damcombinatie met twee punten aftrek. Dure punten die de club de kop lijken te gaan kosten. Douwe Edelenbos, teamcaptain, kan er nog niet over uit. ,,Als je een treinaansluiting mist is het overmacht, maar als je met de auto reist moet je maar op tijd vertrekken. We hadden gewoon heel veel pech. Laatst met de sneeuw zei de dambond nog dat arbiters niet te streng moesten optreden als clubs te laat kwamen opdagen.”

De Damcombinatie gaat nog wel in beroep als laatste middel om degradatie te ontlopen. Maar tot zaterdag was de situatie nog niet uitzichtloos. De Friezen stonden immers op een play-off-plek (negende) en als er tegen Witte van Moort (net als vorig jaar) minimaal een punt gepakt zou worden dan zou het allemaal nog wel goed komen. Dat gebeurde niet. Als eerste ging Taeke Kooistra, goed op dreef dit seizoen, verschrikkelijk in de fout. Hij had na enkele offers een winnende combinatie in handen, maar husselde de volgorde van zetten door elkaar. Eén nul. Gerlof Kolk zette de zaak nog recht, maar vervolgens moesten ook Foeke Tiemensma en Bastiaan Hollander opgeven.

Maar goed, zo lang de concurrenten ook verliezen is er niets aan de hand. En een promotie/degradatiewedstrijd tegen een nummer twee uit de hoofdklasse? Geen probleem, zo denken ze in Wânswert. Maar doordat de concurrenten Lunteren (tegen Volendam) en Heijmans Excelsior (tegen Geleen) zaterdag verrassend twee punten pakten staat de ploeg van Edelenbos ineens op de voorlaatste plek. Met nog de moeilijke uitwedstrijd tegen het sterke Orfam Twente voor de boeg lijkt het lot van de Friezen dan ook bezegeld. ,,Daar pakken wij geen punten”, denkt Kooistra.

Alleen een succesvol beroep tegen de puntenaftrek kan de Damcombinatie nog redden, zo lijkt het. Maar de kans dat de dambond clementie toont lijkt klein. Regels zijn regels. Edelenbos krijgt een déjŕ vu-gevoel. Met De Oldehove degradeerde hij zo’n twintig jaar terug eveneens uit de Ereklasse. Ook toen was er een beroep naar aanleiding van het mouw-incident. Andries Bakker verloor een partij, maar zijn tegenstander had een zet gedaan en tegelijkertijd nog een houtje met zijn mouw verplaatst. Het beroep ging verloren. Bewijs kon niet overlegd worden en de arbiter had niet opgelet.

De Friezen leggen zich vooralsnog niet neer bij degradatie uit de Ereklasse. De club met ex-wereldkampioen Harm Wiersma in de gelederen hoort daar op basis van speelsterkte ook in. Het idee was om met een samenwerking tussen Wânswert en Franeker en voornamelijk Friese schakers binnen enkele jaren een gooi te doen naar het landskampioenschap. Maar geld is er nauwelijks. En degradatie maakt de club kwetsbaar voor leegloop, ook al denkt Edelenbos dat dat wel mee zal vallen. Alleen van Foeke Tiemensma wordt verwacht dat hij gaat stoppen.