De website frieschdagblad.nl maakt gebruik van cookies.
maandag 21 mei

Geloof & Kerkzaterdag, 7 maart 2009

Drukbezocht congres wil verpleegkundigen wat leren over spiritualiteit aan het bed
Ook de zielzorg is belangrijk in de zorg

Doorn - Hoe geef je als zorgverlener vorm aan spiritualiteit ‘aan het bed’? De verlegenheid ermee onder zorgverleners is groot. Maar ze willen er gráág wat over leren, bleek gisteren op een congres over spiritualiteit en zorg in Doorn. Liefst 275 mensen kwamen er op af.

Door Hanneke Goudappel.
Niet alleen geestelijk verzorgers en pastores bezochten de dag, ook heel wat verpleegkundigen, managers en bestuursleden van zorginstellingen. ,,We waren zelf ook verrast door het grote aantal aanmeldingen’’, vertelt Arie Kars, voorzitter van Reliëf. De christelijke vereniging van zorgaanbieders organiseerde het congres. Met een achterban van zo’n tweehonderd zorginstellingen is Reliëf de grootste identiteitsorganisatie in de gezondheidszorg in Nederland.
Zorg is pas goede zorg als er aandacht is voor spiritualiteit, is de overtuiging van Reliëf. ,,Lijden confronteert een mens met vragen rondom spiritualiteit en zingeving. Daarom moet er naast fysieke en psychische hulp ook aandacht voor dat aspect zijn’’, zei de dagvoorzitter en vice-voorzitter van Reliëf, Emmy Janssen-Sengers.
Marktwer k ing
Spiritualiteit hoeft niet per se te maken te hebben met een christelijke levensovertuiging. ,,Het gaat om wat ons beweegt’’, aldus Janssen-Sengersl. ,,Voor de een is dat het geloof, voor een ander zijn familie. Dat wat je kracht geeft, waar je inspiratie uit haalt.’’
,,Spiritualiteit en zorg is een thema dat actueel is vanwege de vragen die er vanuit de maatschappij komen’’, duidt Kars de grote belangstelling. ,,De zorg raakt geïnfiltreerd door termen uit de markt, zoals ‘marktwerking’ en ‘zorg als product’. Maar zorg is wel ín de markt, maar niet ván de markt. Met dit symposium willen we nog eens benadrukken dat zorg iets heel anders is.’’
De god van de markt ligt gelukkig zwaar onder vuur, zei medisch ethicus Martijn Pijnenburg, verbonden aan UMC Radboud in Nijmegen, refererend aan de kredietcrisis. ,,Dat geldt ook voor de god van het meten. Goede zorg past niet zomaar in onze bedding van meten en weten. Goede zorg wordt afgemeten aan waarden als bekommernis, passie en mededogen. Geraakt worden valt niet onder je salaris, maar komt wel voor. Dankbaarheid valt buiten je verzekeringspakket, maar we zijn er wel blij mee.’’
Het lijkt erop dat de behoefte aan identiteit in de zorg steeds groter wordt, ziet ook Thijs Tromp, die zich bij Reliëf bezighoudt met identiteit en ethiek. Hij vermoedt dat het ,,toenemende gevoel van onbehagen bij de verzakelijking van de zorg’’ een belangrijke rol speelt. ,,Vanwege kostenbeheersing moet het efficiënter. Dat snappen wij ook heel goed en daar zijn we niet tegen. Maar als efficiëntie betekent dat je geen aandacht meer kunt hebben voor religie in de zorg, voor levensvragen en vragen over hoe je iets moet verwerken, dan gaat er echt iets mis.’’
Dat spiritualiteit in de zorg een thema is dat leeft blijkt ook uit de toegenomen aandacht ervoor op opleidingen. Vorig jaar werd op de Gereformeerde Hogeschool het lectoraat Spiritualiteit en zorg opgericht. En in Nijmegen werd prof. Hans Schilderman als hoogleraar Religie en zorg aangesteld. ,,Er gebeurt veel op dit terrein op dit moment’’, signaleert Thijs Tromp.

Handen in het haar

,,Tegelijk zitten veel zorgverleners met de handen in het haar: hoe doe je dat nu precies, hoe geef je concreet vorm aan spiritualiteit?’’, aldus Tromp. ,,Daar is wel honger naar.’’ Dat blijkt ook uit de inschrijvingen voor workshops. Van de negen workshops springen de aanmeldingen voor ‘Spiritualiteit en verpleegkunde’ en ‘Geestelijke nood: wat moet ik dan zeggen?’ er uit.
,,Deze twee workshops die heel concreet gaan over spiritualiteit op de werkvloer hadden opvallend veel inschrijvingen. Mensen hebben er behoefte aan om te horen over ‘wat is het, hoe herken ik het en wat kan ik er nou concreet mee doen?’ Spiritualiteit zou een vast onderdeel in de intervisie van zorgverleners moeten zijn, meent Tromp. ,,Daarbij hoeft het niet alleen over geloof te gaan, maar over de inspiratie van waaruit je het werk doet.’’
Janco Wijngaard uit Groningen, geestelijk verzorger in verpleeghuis Zonnehuis in Doorn, is een van de workshopleiders van ‘Geestelijke nood: wat moet ik dan zeggen?’
Het is een thema waarover maar weinig informatie voor handen is, merkt hij. Daarom zijn geestelijke verzorgers van de Zonnehuisvereniging een boek aan het vertalen over spiritualiteit in de gezondheidszorg: What Do I Say van Elisabeth Johnson Taylor. ,,Er zijn natuurlijk boekenplanken vol geschreven over identiteit en pastoraat in de zorg, maar niet specifiek voor verpleegkundigen.’’

Praktisch

De kenniskring die bezig is met de vertaling richt zich op niveau twee en drie van mbo-zorgopleidingen. ,,Hoe zorg je nu dat zij zorgverlener kunnen zijn mét aandacht voor spiritualiteit? Het boek heeft een heel praktische inslag, zodat mensen echt handvatten mee krijgen op dit gebied.’’
Hij geeft als voorbeeld een situatie waarbij een cliënt aan een thuiszorgverpleegkundige vraagt: ga ik dood? ,,De thuiszorgmedewerker kan zich dan klem voelen zitten, omdat hij geen tijd heeft om erover door te praten. Ook voor dit soort situaties staan in dit boek handreikingen.”
Goede zorg wordt afgemeten aan waarden als bekommernis, passie en mededogen

Vertel een vriend | Reageer op dit artikel | Aantal reacties 0


Reacties:

Geloof & Kerk
Familieberichten
Advertenties