|
|
|
|
Home Regio Geloof & Kerk Opinie Economie Sport Cultuur Kerkdiensten 
|
Vragen naar het bestaan van God...
De vraag naar het bestaan van God houdt velen bezig, op allerlei manieren. Dat blijkt bijvoorbeeld in gesprekken, in artikelen en in boeken.
Door sommigen wordt de vraag naar God gesteld vanuit een zogeheten wetenschappelijke houding: is er een bewijs voor het bestaan van God? Achter deze vraag schuilt vaak een bepaalde manier van denken, waarin het gangbare rationele denken de nadruk heeft. In zulk denken moet het bestaan van God worden bewezen op een manier waarop in de natuurwetenschappen dingen worden bewezen. Maar het natuurwetenschappelijk denken komt maar moeilijk uit bij het bestaan van God. God is immers geen verschijnsel dat kan worden bestudeerd zoals een ster of een atoom.
Voor anderen komt de vraag naar God op een andere manier aan de orde. Meer in de sfeer van het gevoel: ik voel gewoon dat God er is. Of dat hij er niet is. Deze benadering komt voort uit een andere rationaliteit. Die lijkt minder wetenschappelijk. Een verklaring voor het bestaan van God uit het gevoel voldoet niet aan onder meer het wetenschappelijke criterium van mededeelbaarheid; de verklaring moet kunnen worden ‘nagerekend’.
Weer een andere manier is het stellen van de vraag of het geloof in het bestaan van God onredelijk is. Via vernuftige redeneringen, waarin logica een belangrijke rol speelt, wordt dan aangetoond dat het niet redelijk is om te geloven dat God bestaat. Zo’n redenering past in een bepaalde manier van denken, binnen bepaalde opvattingen van wat redelijkheid is.
Wie alle manieren van denken over het bestaan van God - of diens niet-bestaan - naast elkaar zet, moet wel tot de conclusie komen dat de vragen over het bestaan van God of over het niet-bestaan van God ingewikkeld zijn. Des te meer geldt dat het bewijs van zijn bestaan of zijn niet-bestaan.
...en vragen naar de mens
Veel mensen hebben negatieve oordelen over zoiets als godsbewijzen, zoals die in de traditie werden opgeschreven. Ze menen dat filosofen en theologen tegen beter weten in spitsvondige redeneringen hebben bedacht om hun gelijk over het bestaan van God te halen.
In werkelijkheid hebben wijze mensen in de christelijke traditie geprobeerd iets te zeggen over hun zekere weten omtrent God. Dat deden ze in de vorm van redeneringen. Die vormden dus helemaal geen bewijs voor het bestaan van God, want dat God bestaat hoefde niet bewezen te worden.
Onder anderen Thomas van Aquino wordt verweten dat hij heeft geprobeerd het bestaan van God te bewijzen in zijn beroemde vijf wegen. Maar het is diezelfde Thomas van Aquino die voortdurend zegt dat het onmogelijk is om God ter sprake te brengen op een wijze die passend is. Daarvoor is God te groot. Laat staan dat het mensen gegeven is het bestaan van God te bewijzen. Thomas zegt dan ook dat in een gesprek over God de gelovige nooit moet proberen aan zijn ongelovige gesprekspartner te bewijzen dat God bestaat. De gelovige kan wel het geloof verdedigen, namelijk door op een redelijke wijze te laten zien dat wat het geloof leert geen onzin is.
In deze opmerkingen wordt veel gezegd. Bijvoorbeeld dat de mens nooit kan zeggen dat hij God kan omvatten met woorden. Laat staan dat de mens met zijn spreken als het ware over God kan beschikken. Het geheim van God is te verheven.
Hoe kunnen we dan weten dat God bestaat? Voor Thomas is dat onder meer door de geschiedenis van Jezus. In Hem toont God zijn menselijk gezicht. Wie het verhaal van Jezus’ leven en lijden leest en overdenkt, die komt steeds dichter bij God. De menswording van God in Jezus zegt ook iets over de mens. Die krijgt door Jezus zijn waardigheid terug als mens van God. Tot die waardigheid behoort het kunnen leven in het perspectief van God die zich met liefde tot de mens richt. Die waardigheid verandert de mens, in diens wil, strevingen en ook in diens redelijkheid. De opnieuw verkregen waardigheid verdraagt geen onredelijkheid, bijvoorbeeld die van een verkeerd geloof.
De redenering van Thomas lost niet de problemen op die mensen kunnen hebben met het bestaan van God. De redenering helpt wel om God en mens op een bijzondere manier te verbinden, namelijk in de persoon van Jezus. Zo wordt de vraag naar God in zekere zin een vraag naar de mens zelf. En wordt de vraag naar de mens een vraag naar God. Dat zijn andere vragen dan ‘alleen’ de vraag naar het bestaan van God.
Fertel in freon | Reageer op dit artikel | Aantal reacties 2 Reacties: De samenleving staat stil omdat mensen de menswording van God in Jezus hebben aanvaard en tevens op een voetstuk hebben geplaatst. Mensen dienen te beseffen dat menswording van God in ieder mens kan plaatsvinden. God betekent eeuwig leven.
P.Peereboom, Hurdegaryp - maandag, 28 april 2008 Dit artikel spreekt me bijzonder aan omdat ik bij een andere krant geregeld discussies voer over dit onderwerp. Daarbij valt mij op hoe scherp de ontkennende reacties vaak zijn. Vaak wordt op een wetenschappelijke manier geprobeerd aan te tonen dat er geen God kan zijn. Deze mensen tonen zich bij andere onderwerpen betrokken en vriendelijk, maar zodra geloof en God aan de orde komen tonen zij zich geheel anders. Geloof veroorzaakt alleen maar ellende, oorlogen terrorisme enz. zeggen zij. Dat kun je als gelovige ook niet ontkennen daarom is het heel moeilijk om hun argumenten te weerleggen. Ik zeg altijd dat het de interpretatie van de mensen is die de problemen veroorzaakt. Voor mezelf denk ik dat het uiteindelijk de duivel is die dat doet, maar het lijkt me niet goed om dat zo recht voor de raap te zeggen tegen een niet gelovige. De discussies zijn altijd heel moeilijk en voor het mensenoog levert het niets op. Maar dat weet je niet echt natuurlijk. Soms denk ik; Volgens mij geloof jij in je hart wel degelijk.
J. Tacoma, Sexbierum - maandag, 28 april 2008 
|
Advertenties
|