De website frieschdagblad.nl maakt gebruik van cookies.
zaterdag 21 april

Dossierdinsdag, 27 november 2007

‘Blokhin nooit zien voetballen is erger dan als maagd sterven’
Maradona en Cruijff als ‘Leitmotiv’ voor wereldreis
Mik Schots
De stervoetballer van China is Hao Haidong. Hij is een van de weinige extraverte individualisten in een land waar voetballers naar de grond kijken als ze hebben gescoord, alsof ze criminelen zijn in plaats van helden. Ze zijn gevormd door de staatsideologie van het confucianisme, dat bescheidenheid en zelfontkenning predikt als basis voor kameraadschap, coöperatie, orde en harmonie. ‘Confucius zou een beroerde voetballer zijn geweest. Risicoloze passjes, geen acties durven maken, niet vragen om de bal, te veel respect voor tegenstanders en oudere teamgenoten. Voetbal zonder passie en emotie. Eigenlijk zoals de meeste Chinezen spelen’. Aldus Li Chao, student filosofie.
Li Chao komt aan het woord in De Maradona van China en andere landen van Wiep Idzenga. Idzenga heeft twee jaar zonder vooropgezet plan dwars door Azië gereisd, waarbij hij zichzelf als opdracht had gesteld om in de landen waar hij lang genoeg verbleef te weten te komen wie daar de beste voetballer ooit is. Zijn veronderstelling was dat hij door mensen te vragen wie hun Maradona is - of eigenlijk hun Cruijff, maar die wilde alleen toestemming geven voor het gebruik van zijn naam in de titel in ruil voor een flinke ‘donatie’ voor zijn Foundation - veel over het land en de bevolking zou leren. ‘Het voetbal dat een land speelt, beďnvloedt de samenleving en de samenleving beďnvloedt het voetbal, toch?’
De juistheid van zijn veronderstelling is al treffend verwoord door Li Chao, die vervolgens constateert dat Chinees succes op het voetbalveld alleen te bereiken is door tegen de landscultuur in te gaan, zoals in Zuid-Korea is gebeurd. ‘Iedereen hoopte op Hiddink als nieuwe coach, maar de bond kwam aanzetten met Arie Haan’.
Een ander bewijs biedt de situatie in Birma, waar elektriciteit gerantsoeneerd is en men vaak zonder stroom zit, maar, uit angst voor rellen, nooit tijdens uitzendingen van EK- of WK-wedstrijden. ‘Iedereen is altijd blij als een wedstrijd eindigt in verlenging en strafschoppen’, grinnikt Idzenga’s gesprekspartner Aung San. ‘Dan hebben we mooi een uurtje langer licht.’
In alle landen waar Idzenga zijn speurwerk verricht, blijkt voetbal mensen tot groot enthousiasme te brengen. Zo zijn zelfs de Tibetaanse monniken gek van voetbal sinds ze het WK van 1998 op televisie zagen. Tegelijkertijd zorgt voetbal voor politieke spanningen. In Iran is voetbal ‘vooral voor de jonge generatie de enige hoop op betere tijden, op aansluiting bij de rest van de wereld. De jeugd heeft helden nodig, idolen, en waar anders dan in het voetbal moeten ze die in Iran vinden?’
En de nationale helden worden, hoe nors ze soms ook zijn, overal onvoorwaardelijk vereerd. Zo herinnert de Oekraďense sjacheraar Yuri zich hoe hij in 1989 als tienjarige door zijn vader werd meegetroond naar de afscheidswedstrijd van Oleg Blokhin. ‘Mijn vader wilde per se dat ik zijn held nog zag spelen. ,,Blokhin nooit zien voetballen is erger dan als maagd sterven’’, zei hij letterlijk.’ En de Filipijnse kleermaker Joel beweert over de legende Alcántara, die in het begin van de twintigste eeuw op zijn dertiende naar Spanje verhuisde en met 357 doelpunten in 357 wedstrijden nog altijd topscorer van Barcelona is: ‘Volgens mij was Paulino zo goed dat Maradona eigenlijk de Alcántara van Argentinië is.’
Idzenga’s zoektocht levert intrigerende verhalen over landen en voetballers op. Behalve over voetbal schrijft hij over een bizarre smokkelreis per trein van Mongolië naar Moskou, een beangstigende tocht op de motor door Vietnam en een bijna fatale nachtelijke wandeling op een gletsjer in Pakistan. ‘He was looking for the Maradona, he almost lost himself,’ zegt zijn Pakistaanse vriend John terecht.
Maar veel tijd om daarbij stil te staan hebben ze niet, want ’s avonds begint de Pakistaanse competitie al weer. Het laat zien dat Idzenga’s excuus om te reizen oprecht is. Dat hij daarbij over een prettig relativeringsvermogen beschikt, toont hij als hij uitbundig op de wangen wordt gezoend door de oude Changezi: ‘De beste voetballer van Pakistan prikt een beetje.’
De Maradona van China en andere landen, Een wereldreis - Wiep Idzenga, Houtekiet / Atlas, 2007, 268 pagina’s, 18,90 euro. ISBN: 978-90-8918-003-2.

Vertel een vriend | Reageer op dit artikel | Aantal reacties 0


Reacties:

dossier
Familieberichten
Advertenties