De website frieschdagblad.nl maakt gebruik van cookies.
maandag 23 april

Geloof & Kerkwoensdag, 16 november 2005

404 Luidklokken uit ruim zeven eeuwen en 35 carillons
Alle Groninger klokken in één boek
Niehove - De klok van de voormalige hervormde kerk van Niehove klinkt wat ielig. Totaal anders dan de zware klok van die van Warfhuizen. De klok van Niehove is dan ook veel kleiner dan die van het iets noordelijker gelegen Warfhuizen.
RUURD WALINGA
De doorsnee van de Niehoofster klok is 64,6 centimeter, terwijl die van Warfhuizen 93 centimeter is. Ook is er een groot verschil in gewicht: 190 tegen 522 kilogram. Voor de liefhebbers: de slagtoon van Niehove is d2/f2, die van Warfhuizen a1. Al deze wetenswaardigheden staan in het boek So menichmael ghij hoort den helderen clockenslach , een inventarisatie van luid- en speelklokken in de provincie Groningen. Bij het fraaie, genaaid gebonden boek met leeslint hoort een cd met daarop de geluiden van veertig enkele kerkklokken, te beginnen met die van Niehove en Warfhuizen, vijf twee-geluien, drie drie-geluien (Groninger Aa-kerk, rk Sappemeer en Nicolaïkerk Appingedam), twee vier-geluien (rk Kloosterburen en rk H. Jozef Groningen) en één meer-gelui (Martinikerk Groningen).
Ook zijn de drie beiaarden (Martinitoren Groningen, Middelstum en Winschoten) te horen evenals drie automatische carillons (hervormde kerk Ten Boer, juwelier Kremer Appingedam en gemeentehuis Haren). De cd duurt bijna 75 minuten. Grappig is dat bij veel klokgeluiden mooie vogelgeluiden zijn te horen.
Het boek is een indrukwekkend stukje documentatie over alle luid- en speelklokken in Groningen. In de jaren 1936-1937 had A. Pathuis ook al eens zo’n inventarisatie gemaakt in samenwerking met jonkheer R. Feith. In 1945 kwam hun boekje Beredeneerdelijst van torenklokken in de provincie Groningen uit. Vanwege de oorlog verdwenen veel waardevolle klokken en carillons en was het boekje achterhaald. Dankzij de Stichting Oude Groninger Kerken is er nu een nieuwe inventarisatie. Drie jaar is er intensief gewerkt aan het boek. De samenstellers zijn Adolph Rots, beiaardier van de carillons in Appingedam, Veendam, Winschoten en de Groninger Martinitoren, en Harry de Olde, oud-voorzitter van de Stichting Oude Groninger Kerken.
In het boek staat informatie over 404 luidklokken uit ruim zeven eeuwen en 35 carillons met een uitgebreide beschrijving van gewicht, gieter, doorsnee, afbeelding, versiering en andere bijzonderheden.
Rots constateert dat in de provincie Groningen al negenhonderd jaar het gebeier van de klokken te horen is. Het klokkengebruik in Europa volgde op de invoering van het christendom. In 1169 moesten alle kerken en kapellen verplicht een klok hebben. De oudst gedateerde torenklok van Nederland komt uit Stedum: 1300. Verder wordt in het boek uitgebreid ingegaan op de gietersnamen en het klokkengietersgeslacht Van Bergen.
N.a.v.: So menichmael ghij hoort den helderen clockenslach, een inventarisatie van luid- en speelklokken, 236 blz, Uitg. Philip Elchers (Groningen, 2005) Prijs 32,50 euro.

Vertel een vriend | Reageer op dit artikel | Aantal reacties 0


Reacties:

Geloof & Kerk
Familieberichten
Advertenties