De website frieschdagblad.nl maakt gebruik van cookies.
dinsdag 21 november

Hoofdartikelwoensdag, 25 augustus 2004

De bonden, het kabinet…
De vakcentrales CNV, MHP en FNV willen hun leden in beweging zien te krijgen tegen het kabinetsbeleid. Er is een actiedag gepland in de haven en in oktober moeten de leden massaal naar Amsterdam om te protesteren. FNV-voorman De Waal zei in de aankondiging van de gemeenschappelijke acties dat nu maar eens duidelijk moet worden dat ‘kabinet en de bevolking’ in beweging moeten komen. Dat is een merkwaardige zin. Dat de Waal vindt dat het kabinet in beweging moet komen is gewone vakbondstaal. Natuurlijk vindt De Waal dat met name minister De Geus in beweging moet komen, richting vakbeweging. Maar dat hij het tijd vindt dat de werknemers nu ook maar eens in actie moeten komen, is pijnlijk. De vakbeweging loopt kennelijk voor de troepen van de leden uit; die moeten zich nog bewust worden van de drama’s die ze nog zullen beleven. De Waal lijkt op de PvdA-er Kok, op de verkiezingsavond waar bleek dat Melkert en Kok zo dramatisch hadden verloren. Toen zei Kok tegen de verzamelde PvdA-ers: Wij blijven ons voor u inzetten, ook al hebt u nu niet massaal op ons gestemd. Het is de reactie van een verliezer die ontkent dat er kennelijk redenen zijn voor het verlies. Zo lijkt het ook met de vakbeweging: er is weinig actiebereidheid bij de leden – die in aantal slinken – en bijna wanhopig roept de vakbeweging dat die leden met hun vakbond moeten meedoen. De situatie is moeilijk voor de vakbeweging. CNV-voorman Doekle Terpstra erkent dat: als de leden geen gehoor geven aan de oproep, dan heeft de vakbeweging een probleem, dan is er eigenlijk sprake van een crisis in de relatie tussen leden en vakbeweging.
Niemand hoeft blij te zijn met zo’n situatie; het regelen van allerlei sociaal-economische kwesties is nu ‘uitbesteed’ aan onder meer de vakbeweging. Als die niet meer goed functioneert, moeten er andere overlegstructuren worden gevonden en dat is niet simpel.
…en de missie
Het is al langere tijd duidelijk: de vakbeweging moet vernieuwen. De traditionele positie van de vakbond wankelt. Dat blijkt niet alleen uit het dalend aantal leden, maar ook uit de veranderde werkzaamheden van de bonden. Het personeel van de bonden doet steeds meer zaken die te maken hebben met arbeidsconflicten en ontslagrecht; de kracht van de vakbeweging als maatschappelijke organisatie is geslonken. De verandering naar een organisatie voor individuele belangenbehartiging is tegelijkertijd moeilijk: steeds meer werknemers halen hun recht en verdediging bij een jurist van de verzekering of van elders.
De gezamenlijke vakbeweging heeft acties aangekondigd om druk te zetten op de veranderingsgezindheid van het kabinet. Welnu, ze wordt op haar wenken bediend. Vrijdag aanstaande worden wijzigingen in de plannen voor onder meer het prepensioen en vut besproken in het kabinet. Daarmee ontstaat een klimaat waarin het voor de vakbeweging nog moeilijker wordt de leden massaal op de been te krijgen. Natuurlijk kan de vakbeweging de eventuele positieve veranderingen in het kabinetsbeleid claimen, maar dat succes is dan tot stand gekomen zonder massale acties.
Terpstra klaagt er over dat dit kabinet hem en zijn collega’s terugduwt in de rol van de traditionele vakbond, omdat een redelijk gesprek met het kabinet over wederzijdse belangen en verantwoordelijkheden niet mogelijk is. De voorgenomen acties zijn een voorbeeld van die rol die Terpstra niet wil. Het zou te simpel zijn de schuld voor die ‘terugval’ alleen bij het kabinet te leggen. Kennelijk hebben kabinet en vakbeweging onvoldoende gemeenschappelijke belangen. Dat is op zichzelf niets nieuws; denk maar aan de WAO-herziening in het kabinet Lubbers-Kok. Dwars tegen het volle Malieveld in ging het kabinet door met zijn plannen. Het huidige kabinet zal ook niet principieel afwijken van zijn standpunt, of Amsterdam op 2 oktober vol loopt of niet. De rol van de vakbeweging moet een andere worden wil zij een factor van betekenis blijven. De vakbondsleiders hebben op dat punt een missie naar de achterban – en wie weet, snapt die al veel meer van de nieuwe omstandigheden dan de leiders denken.

Vertel een vriend | Reageer op dit artikel | Aantal reacties 0


Reacties:

hoofdartikel
Familieberichten
Advertenties